Trybuna\u0142 Sprawiedliwo\u015bci Unii Europejskiej w ubieg\u0142ym roku rozstrzygn\u0105\u0142 ju\u017c o istnieniu obowi\u0105zku ubezpieczenia pojazdu niezale\u017cnie od faktu, czy pojazd jest u\u017cywany. Wkr\u00f3tce ma wypowiedzie\u0107 si\u0119, czy obowi\u0105zek taki istnieje r\u00f3wnie\u017c, w przypadku pojazdu niezdolnego do jazdy, a przej\u0119tego do kasacji przez powiat w wyniku orzeczenia s\u0105du. Odr\u0119bn\u0105 kwesti\u0105 jest odpowiedzialno\u015b\u0107 funduszy gwarancyjnych za skutki wypadk\u00f3w spowodowanych ruchem takich nieubezpieczonych pojazd\u00f3w. W konsekwencji powstaje w\u0105tpliwo\u015b\u0107, czy taka instytucja ma prawo dochodzenia zwrotu wyp\u0142aconych \u015bwiadcze\u0144 i poniesionych w zwi\u0105zku z tym koszt\u00f3w nie tylko od bezpo\u015bredniego sprawcy zdarzenia, ale tak\u017ce od posiadacza pojazdu.\u00a0<\/b><\/p>\n
\u00a0<\/b><\/p>\n
– Ta ostatnia kwestia by\u0142a ju\u017c rozstrzygana przez TSUE. Orzeczenie w sprawie C-80\/17 zosta\u0142o wydane 4 wrze\u015bnia 2018 r. Stwierdzono w nim prawo funduszu gwarancyjnego do regresu wobec posiadacza pojazdu nieubezpieczonego w zakresie OC za szkody spowodowane ruchem tego pojazdu –<\/i><\/strong> m\u00f3wi Mariusz Wichtowski, prezes zarz\u0105du Polskiego Biura Ubezpieczycieli Komunikacyjnych.<\/p>\n <\/p>\n Pocz\u0105tkiem sprawy by\u0142o zaprzestanie korzystania z pojazdu przez w\u0142a\u015bcicielk\u0119, obywatelk\u0119 Portugalii. Od tego czasu przechowywa\u0142a\u00a0 go na podw\u00f3rzu domu. Jednak nie dokona\u0142a urz\u0119dowego wycofania auta z ruchu, a tak\u017ce nie ubezpieczy\u0142a pojazdu. Jej syn bez wiedzy matki wszed\u0142 w posiadanie pojazdu i spowodowa\u0142 nim wypadek, w kt\u00f3rym zgin\u0105\u0142 wraz z dwoma pasa\u017cerami. Fundo de Garantia Autom\u00f3vel (portugalski fundusz gwarancyjny) wyp\u0142aci\u0142 nast\u0119pcom prawnym pasa\u017cer\u00f3w pojazdu odszkodowanie za szkody, a nast\u0119pnie wyst\u0105pi\u0142 do w\u0142a\u015bcicielki o zwrot wyp\u0142aconych \u015bwiadcze\u0144.<\/p>\n <\/p>\n Pytanie prejudycjalne<\/b><\/b><\/p>\n Supremo Tribunal de Justi\u00e7a (portugalski S\u0105d Najwy\u017cszy), rozpatruj\u0105cy skarg\u0119 kasacyjn\u0105 wniesion\u0105 przez Fundo de Garantia Autom\u00f3vel, zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 z pytaniem do TSUE, czy art.\u00a01 ust.\u00a04 drugiej dyrektywy stoi na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, kt\u00f3re przewiduj\u0105, i\u017c fundusz gwarancyjny ma prawo wyst\u0105pi\u0107 z roszczeniem przeciwko osobie podlegaj\u0105cej obowi\u0105zkowi zawarcia OC za szkody powsta\u0142e w zwi\u0105zku z ruchem pojazdu, kt\u00f3rego ruchem spowodowane zosta\u0142y szkody podlegaj\u0105ce pokryciu przez t\u0119 instytucj\u0119, ale nie zawar\u0142a w tym celu umowy, nawet w sytuacji, gdy ta osoba ta nie ponosi odpowiedzialno\u015bci cywilnej za wypadek, w ramach kt\u00f3rego wyst\u0105pi\u0142y te szkody.<\/p>\n <\/p>\n Wyrok TSUE<\/b><\/b><\/p>\n Jak wynika z\u00a0brzmienia art. 1 ust.4 drugiej dyrektywy, pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie zobowi\u0105zane s\u0105 do utworzenia instytucji maj\u0105cej za zadanie wyp\u0142acanie odszkodowa\u0144, co najmniej w\u00a0granicach obowi\u0105zkowego ubezpieczenia przewidzianych w\u00a0prawie Unii, za szkody maj\u0105tkowe i\u00a0uszkodzenia cia\u0142a spowodowane mi\u0119dzy innymi przez pojazd, w\u00a0stosunku do kt\u00f3rego nie wype\u0142niono obowi\u0105zku ubezpieczenia.<\/p>\n <\/p>\n Wyp\u0142ata odszkodowania przez tak\u0105 instytucj\u0119 zosta\u0142a ustanowiona jako \u015brodek ostateczny, przewidziany wy\u0142\u0105cznie w\u00a0przypadkach okre\u015blonych w\u00a0tym przepisie, i\u00a0nie mo\u017ce zosta\u0107 uznana za wprowadzenie w\u00a0\u017cycie systemu gwarancji ubezpieczenia od odpowiedzialno\u015bci cywilnej za szkody powsta\u0142e w\u00a0zwi\u0105zku z\u00a0ruchem pojazd\u00f3w poza rzeczonymi przypadkami (zob. podobnie wyrok z\u00a0dnia 11\u00a0lipca 2013\u00a0r., Csonka i\u00a0in., C409\/11, EU:C:2013:512, pkt\u00a030-32).<\/p>\n <\/p>\n Zakres obowi\u0105zkowej interwencji instytucji odszkodowawczej przewidzianej w\u00a0art.\u00a01 ust.\u00a04 drugiej dyrektywy pokrywa si\u0119 zatem, w\u00a0przypadku szk\u00f3d spowodowanych ruchem nieubezpieczonego pojazdu, z\u00a0zakresem og\u00f3lnego obowi\u0105zku ubezpieczenia przewidzianego w\u00a0art.\u00a03 ust.\u00a01 pierwszej dyrektywy.<\/p>\n <\/p>\n – Nale\u017cy przy tym uzna\u0107, \u017ce art.\u00a01 ust.\u00a04 drugiej dyrektywy wyra\u017anie umo\u017cliwia pa\u0144stwom cz\u0142onkowskim na uznanie odszkodowania wyp\u0142acanego przez fundusz gwarancyjny za pomocnicze. Pozwala im r\u00f3wnie\u017c na ustanowienie przepis\u00f3w reguluj\u0105cych kwestie roszcze\u0144 przys\u0142uguj\u0105cych wspomnianej instytucji wobec „osoby odpowiedzialnej lub os\u00f3b odpowiedzialnych za spowodowanie wypadku” oraz stosunk\u00f3w z\u00a0innymi ubezpieczycielami lub organami zabezpieczenia spo\u0142ecznego zobowi\u0105zanymi do wyp\u0142aty odszkodowania poszkodowanemu w\u00a0zwi\u0105zku z\u00a0tym samym wypadkiem (zob. podobnie wyrok z\u00a0dnia 4\u00a0grudnia 2003\u00a0r., Evans, C63\/01, EU:C:2003:650, pkt\u00a032) –<\/i><\/strong> wyja\u015bnia Mariusz Wichtowski.<\/p>\n <\/p>\n Prawodawca Unii Europejskiej nie zharmonizowa\u0142 zatem r\u00f3\u017cnych aspekt\u00f3w dotycz\u0105cych roszcze\u0144 takiej instytucji, zw\u0142aszcza kwestii okre\u015blenia innych os\u00f3b, przeciwko kt\u00f3rym mo\u017cna by wyst\u0105pi\u0107 z\u00a0takim roszczeniem, wobec czego aspekty te podlegaj\u0105 prawu krajowemu ka\u017cdego pa\u0144stwa cz\u0142onkowskiego.<\/p>\n <\/p>\n Artyku\u0142\u00a01 ust.\u00a04 drugiej dyrektywy Rady 84\/5\/EWG z\u00a0dnia 30\u00a0grudnia 1983\u00a0r. w\u00a0sprawie zbli\u017cenia ustawodawstw pa\u0144stw cz\u0142onkowskich odnosz\u0105cych si\u0119 do ubezpieczenia w\u00a0zakresie odpowiedzialno\u015bci cywilnej za szkody powsta\u0142e w\u00a0zwi\u0105zku z\u00a0ruchem pojazd\u00f3w silnikowych, zmienionej dyrektyw\u0105 2005\/14\/WE Parlamentu Europejskiego i\u00a0Rady z\u00a0dnia 11\u00a0maja 2005\u00a0r., nale\u017cy interpretowa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce nie stoi on na przeszkodzie uregulowaniom krajowym, kt\u00f3re przewiduj\u0105, \u017ce instytucja wskazana w\u00a0tym przepisie ma prawo wyst\u0105pi\u0107 z\u00a0roszczeniem nie tylko przeciwko osobie odpowiedzialnej lub osobom odpowiedzialnym za spowodowanie wypadku, ale r\u00f3wnie\u017c przeciwko osobie, kt\u00f3ra podlega\u0142a obowi\u0105zkowi zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialno\u015bci cywilnej wynikaj\u0105cej z\u00a0ruchu pojazdu, kt\u00f3ry spowodowa\u0142 szkody podlegaj\u0105ce naprawieniu przez t\u0119 instytucj\u0119, lecz nie zawar\u0142a w\u00a0tym celu umowy, nawet je\u015bli osoba ta nie ponosi odpowiedzialno\u015bci cywilnej za wypadek, w\u00a0ramach kt\u00f3rego wyst\u0105pi\u0142y te szkody.<\/b><\/b><\/p>\n <\/p>\n – Odnosz\u0105c si\u0119 do orzeczenia TSUE nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, i\u017c kwestia ta – podobnie jak w prawie portugalskim – uregulowana jest r\u00f3wnie\u017c w polskim prawie. Zgodnie bowiem z art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowi\u0105zkowych, UFG i PBUK zobowi\u0105zuje osoby wymienione wcze\u015bniej do zwrotu wyp\u0142aconych przez UFG \u015bwiadcze\u0144 i poniesionych koszt\u00f3w. Podobnie ma si\u0119 kwestia solidarnej odpowiedzialno\u015bci sprawcy szkody i posiadacza pojazdu wobec PBUK – art. 132 ustawy –<\/i><\/strong> konkluduje Mariusz Wichtowski.<\/p>\n <\/p>","protected":false},"featured_media":7900,"template":"","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-7507","news","type-news","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pbuk.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/news\/7507","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pbuk.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/news"}],"about":[{"href":"https:\/\/pbuk.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/news"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/pbuk.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/news\/7507\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7508,"href":"https:\/\/pbuk.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/news\/7507\/revisions\/7508"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbuk.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7900"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pbuk.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7507"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pbuk.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7507"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}